اخبار تکنولوژیمیم تک 32نرم افزارنرم افزار کامپیوترنرم افزار موبایل

DevOps چیست و چه کاربردهایی دارد؟

DevOps چیست و چه کاربردهایی دارد؟

DevOps چیست ؟ 

در این مقاله قصد داریم تا شما را با مفهوم DevOps آشنا کنیم . دواپس واژه ای که برگرفته از دو کلمه ی Development و Operation بوده و به نوعی تلفیق وظایف این دو تیم می باشد. دواپس یک فرآیند تولید نرم‌افزار است که بر ارتباط و همکاری هرچه بیشتر تیم‌های توسعه نرم‌افزار با تیم‌های اجرایی تمرکز و تأکید دارد.  این فرآیند به‌دنبال آن است تا عملیاتی همچون یکپارچه‌سازی، آزمایش، استقرار و یک سری تغییرات بنیادین را خودکارسازی کند. در حالت کلی، دواپس به‌دنبال ایجاد فرهنگ‌ و محیطی است که در آن تولید، آزمایش و انتشار نرم‌افزار به‌شکلی سریع، مستمر و قابل اطمینان به سرانجام برسد.

کلمه DevOps تقریبا 10 سال پیش توسط «پاتریک دبوآ» ابداع شد. واژه‌ای که امروزه نه تنها به یکی از مهم‌ترین راهکارهای دنیای فناوری اطلاعات تبدیل‌شده، بلکه دستمزد بالایی را نیز عاید متخصصان این حوزه می‌کند. راهکاری که به تیم‌های توسعه نرم‌افزار و عملیات IT اجازه می‌دهد به بهترین شکل با یکدیگر تعامل داشته باشند. رویکردی که در نهایت بهبود فرایندهای تحویل مستمر نرم‌افزار و خدمات را به همراه دارد. هم‌زمان با توسعه خصوصیات یک محصول، تیم عملیاتی هم برای ایجاد ثبات باید در کنار تیم توسعه حضور داشته باشد. در واقع، تیم توسعه سعی دارد ویژگی‌های محصول را افزایش دهد یا موارد قبلی را بهبود ببخشد اما ایجاد تغییرات باعث ناپایداری در محصول می‌شود. از این‌رو، تیم عملیات هم باید تلاش خود را انجام دهد تا محصول قابل‌اطمینان شود.

هدف تیم DevOps چیست؟

هدف تیم Development ، ساخت ویژگی های جدید بر روی محصول و در نتیجه اعمال تغییرات زیادی بر روی آن است ، اما هدف تیم Operation ، ثبات وضعیت موجود سرویس ها برای stable بودن بیشتر آن ها است.

بدین ترتیب دیواری بین این دو تیم وجود خواهد داشت .

به مرور زمان تیم های توسعه به روش های سریع تری برای تولید نرم افزار روی آوردند که تعامل همیشگی با مشتری، اعمال تغییرات، و اضافه کردن ویژگی های جدید بر اساس نظر مشتریان قسمتی از این روش های اعمال سریع است . اما دیوار بین دو تیم Dev و Ops باعث می شد تا عملیاتی کردن ویژگی های جدید توسعه داده شده و تغییرات، به اندازه کافی سریع نباشد. تمرکز روش های سریع توسعه نرم افزار، بر توسعه و تولید نرم افزار بوده و کمتر به موضوعاتی مثل استقرار (Deployment) و عملیات (Operation) توجه می کرد. به دنبال این محدودیت ها ، DevOps  مطرح شد و به دنبال این بود که دیوار بین تیم های Dev و Ops را از بین ببرد و با تمرکز بر افزایش تعاملات بین تیمی ، سرعت تحویل یک ارزش به مشتری را افزایش دهد. در نتیجه دواپس (DevOps) به دنبال این است که ارزش های ایجاد شده در نرم افزار را خیلی سریعتر به دست مشتری برساند.

در دواپس، تیم‌ها بر «تحویل مستمر» محصولات دیجیتالِ کاربردی تمرکز می‌کنند. تحویل مستمر یا Continuous Delivery رویکردی در مهندسی نرم‌افزار است که تیم‌ها را قادر می سازد نرم‌افزار تولید شده را به روشی سریع و مطمئن برای انتشار و تحویل آماده کنند. این فرایند شامل ساخت، تست، پیکربندی و انتشار در محیط‌های مختلف تست و محیط عملیات می‌شود. به‌عبارت‌دیگر، تحویل مستمر، توانایی اعمال تغییرات در محیط عملیات در هر لحظه با روشی سریع و مطمئن و به‌طور کاملا پایدار است. این تغییرات شامل همه انواع آن از جمله تغییرات پیکربندی در نرم‌افزار، زیرساخت و پلتفرم، افزودن ویژگی‌های جدید، رفع باگ و خطاها می‌شود. این مفهوم در فارسی به «تحویل پیوسته» نیز ترجمه‌شده ‌است.

در حالت عادی، روابط بین دو بخش عملیات و توسعه می‌تواند در ادامه یا نتیجه کار به یک تضاد کامل تبدیل شود. زیرا تیم عملیاتی، به تیم توسعه برای کارهایی غیر از گسترش نرم‌افزار فشار می‌آورد، مانند آزمایش و تضمین کیفیت (QA) و این ممکن است باعث برگشت به عقب‌ شود. این‌جایی است که دواپس با یک رویکرد خودکار اجازه می‌دهد تا تیم توسعه هم‌زمان که روی ارائه نرم‌افزار جدید تمرکز می‌کند، عملکرد و اصول تیم عملیاتی را هم حفظ کند. عوامل کلیدی برای ایجاد فرهنگ دواپس عبارتند از: تحویل مداوم با سرعت انتشار بالا، ایجاد رویکرد خودکار در توسعه و این‌که مسئولیت مشترکی بین توسعه و عملیات وجود دارد.

چالش های نبود DevOps در سازمان ها 

در سیستم های سنتی تولید و نگهداری نرم افزار همواره چالش های فراوانی میان دو تیم توسعه به عنوان تولید کننده ی نرم افزار و تیم عملیات و پشتیبانی شبکه به عنوان ایجاد کننده و نگهدارنده ی محیط عملیاتی وجود داشته است که از جمله ی این چالش ها می توان به موارد زیر اشاره نمود :

  1. تیم توسعه بدون درک و دانش کامل از محیط عملیاتی ، نرم افزار را توسعه داده و پس از اتمام تمام فرآیندهای توسعه آن را در اختیار تیم عملیات قرار میدهد تا در محیط عملیاتی برای کاربران در دسترس قرار دهد. این عدم وجود درک کافی از ساختار محیط عملیاتی می تواند شامل مواردی چون عدم شناخت ساختار شبکه اعم از Switching و Routing ، نوع Storage مورد استفاده و عملکرد آن ، نوع سیستم عامل ها ، معماری سرورها و Application Server های مورد استفاده ، تجهیزات امنیتی و … باشد که همگی آنها تاثیر مستقیمی در نحوه ی عملکرد نرم افزار طراحی شده داشته و عدم شناخت کافی آنها می تواند منجر به شکست پروژه گردد.
  2. تیم عملیات نیز بدون درک کافی از ساختار نرم افزار توسعه داده شده و همچنین نبود دانش کافی در حوزه ی برنامه نویسی ، فرآیندهای تولید نرم افزار ، توابع و کلاس های مورد استفاده شروع به عملیاتی نمودن نرم افزار می نماید که این نیز به صورت متقابل نهایتا می تواند پروژه را منجر به شکست کند.

دواپس در واقع تلفیقی است از یک فرهنگ ، ابزار و دانش که با استفاده از آن سازمان ها می توانند اولا روند تولید نرم افزار را چابک تر کنند و ثانیا نرم افزار تولیدی را در محیطی بهینه و پایدار تر پیاده سازی و نگه داری کنند. در این مدل دیگر دو تیم توسعه و عملیات جدای از یکدیگر کار نمی کنند و متخصصین آن در کل چرخه ی تولید ، تست و  پیاده سازی آن در محیط عملیاتی نقش خواهند داشت . حتی در برخی از مدل ها که به آن DevSecOps می گویند تیم امنیت نیز از اعضای این تیم بوده و بر تمامی فرآیندها از منظر امنیت نظارت دارد.

چرخه عملیاتی DevOps

کاربرد DevOps کجاست؟

اگر شما یک سرویس یا محصولی تولید می کنید که دائم بر اساس نظرات مشتری یا بازخورد بازار تغییر می کند و ویژگی های جدید به آن اضافه می شود و فکر می کنید مزیت رقابتی شما ارائه سرویس خوب به مشتری است، پس احتمالا باید بدنبال این مفهوم باشید. اما معمولا اگر در سازمان هایی هستید که سرویس هایی با تکنولوژی های خیلی قدیمی وجود دارند و اصولا همه چیز دستی انجام می شود و روال های سازمانی اجازه اتوماتیک شدن به شما را نمی دهند، شاید استفاده از این مفهوم کار بسیار سختی باشد.

در شرایط پرفشار کنونی و در حالی که برنامه‌های زمان‌بندی تا حد امکان فشرده شده‌اند، دیوارهای موجود بین گروه‌های توسعه، تضمین کیفیت و محیط اجرا مانعی بر سر چابکی سازمان هستند و «دواپس» سعی در شکستن این مرزها دارد و مهارت‌های مدیریت گروه را به اندازه مهارت‌های فنی ارزشمند می‌داند. همچنین، تمرکز این رویکرد تنها بر تجربه کاربر از محصول ارائه شده و نحوه اثرگذاری این تجربه بر سازمان است. بنابراین، می‌توان گفت «دواپس» تنها ابزار جدیدی برای انجام همان کارهای قدیمی به گونه‌ای بهتر نیست و معرف یک فرهنگ و فرآیند جدید است. فرهنگی که از همکاری و تعامل گروه توسعه، تضمین کیفیت و محیط عملیاتی برآمده و قرار است تا ضامن خروج سیستمی کارا باشد.

فواید پیاده سازی DevOps :

سرعت 

DevOps با استفاده از هنر همگن سازی دو تیم توسعه و عملیات ، این امکان را به متخصصین می دهد تا تمام فرآیندهای چرخه ی بالا از جمله Test ، Release ، Deploy و build را  به کمک پیاده سازی یک چرخه ی اتوماتیک با استفاده از ابزارهای مطرح مانند Jenkins که از جمله ابزارهای CI/CD می باشد سرعت ببخشد.  با رویکرد دواپس، شرکت‌های تجاری یک محیط عملیاتی پایدار خواهند داشت، سطحی از خودکارسازی وجود دارد، عیب‌یابی سریع‌تر تشخیص داده می‌شود و انتشار محصول به‌صورت پیوسته انجام می‌گیرد. این‌ها همه مزایایی است که چابکی کسب‌وکار ارائه می‌دهد و نتیجه‌ای است که اغلب در سازمان‌های فعال به آن دست پیدا می‌کنند.

پایداری سرویس 

 یکی از مشکلاتی که همواره تیم عملیات یا SysAdmin ها با آن مواجه بوده اند فرآیند آپدیت و به روزرسانی نرم افزار می باشد که ممکن است پس از این فرآیند ، کارکرد سیستم را از جنبه های مختلف مختل کند. DevOps با استفاده از پیاده سازی مراحل Continuous Integration و Continuous Delivery و حصول اطمینان از صحت عملکرد سیستم با استفاده از اجرای تست های مختلف قبل از Release و مشاهده ی لاگ نرم افزار در سیستم مانیتورینگ پس از Release کمک میکند تا نرم افزار به صورت پایدار همواره در حال سرویس دهی باشد

سیستم بهینه تر 

در مدل DevOps به این دلیل که تیم توسعه و تیم عملیات همکاری نزدیک تری با یکدیگر دارند می توانند بسیاری از وظایف را که در مدل های سنتی تر تعریف می شود به صورت مشترک با یکدیگر بررسی کنند. این کار این قابلیت را به تیم توسعه می دهد تا با استفاده از دانش تیم عملیات ، کد خود را به صورت بهینه تر و مناسب تر برای محیط عملیاتی توسعه دهند و به تیم عملیات نیز این امکان را میدهد تا از جزئیات نرم افزار آگاه باشند تا نهایتا بسیاری از ریسک ها و مشکلات کاهش یافته و سیستم بهینه تر کار کند.

امنیت 

از آنجایی که متخصصین امنیت نیز یکی از عناصر DevOps می باشند ، بنابراین در تمام چرخه ی بالا حضور داشته و از ابتدای مراحل Plan تا نهایتا Deploy و Operate ناظر بر اجرای فرآیند ها می باشند.

افزایش ROI

نرخ بازگشت سرمایه یا ROI، شاخصی است که میزان بازگشت سرمایه را در کنار هزینه‌ها نشان می‌دهد. با ارائه سریع‌تر محصول به بازار، ROI بیشتر می‌شود. پیاده‌سازی رویکرد دواپس راه‌حل مناسبی برای شرکت‌های سازمانی است که به دنبال افزایش بازده سرمایه‌گذاری با انتشار مداوم محصول و نیز توزیع محصولات دیجیتالی کاربردی به کاربران نهایی هستند.

مزایای DevOps

نتیجه گیری

فرهنگ فناوری اطلاعات مدام در حال تغییر است و روش های سنتی مدیریت انتشار محصولات، اغلب ناکارآمد، هزینه بر و زیان بخش هستند. شاید کلمه DevOps، واژه‌ای باشد که تازه باب شده است ولی قرار است ماندگار شود و در حال متحول کردن صنعت فناوری اطلاعات است. افزایش کارایی، کاهش هزینه ها و تولید نرم افزار بهتری که شکست های (failure) کمتری داشته باشد مواردی هستند که تمام فروشنده های حوزه فناوری اطلاعات باید سعی به دستیابی به آن‌ها داشته باشند. با استفاده از یک رویکرد DevOps این موارد قابل دستیابی تر هستند. DevOps یک سفر و یک سیر تکاملی است نه یک پیاده سازی یک شبه. هر چند خیلی از ابتکارات با برداشتن قدم های کوچک شروع می شوند، اما DevOps نیاز به تعهد به یک نوع فرهنگ جدید دارد. به همین خاطر است که شرکت هایی که امروزه به دنبال پیاده سازی دواپس هستند، احتمالا نیاز به تحویل طرح فعالیت تجاری جدید به مدیران سازمان دارند. سازمان های دیگری که از قبل دواپس را آزمایش و تجربه کرده اند، ممکن است آماده باشند که اطلاع را جمع آوری و رویکردشان را بهینه سازی کنند. در هر صورت وجود معیارهای قابل رویت و مفید در موفقیت DevOps تاثیر بسیار زیادی دارد.

1 دیدگاه

ارسال پاسخ